Veraset İlamından Sonra Ne Yapılır? 2026 Miras İşlemleri

Veraset İlamı Aldınız — Şimdi Ne Yapmalısınız?

Bir yakınınızın vefatı sonrasında veraset ilamı (mirasçılık belgesi) almak ilk adımdır. Ancak bu belge tek başına miras işlemlerini tamamlamaz. Gerçek süreç veraset ilamı alındıktan sonra başlar: miras malvarlığının tespit edilmesi, borçların tasfiyesi, tapu devri, banka işlemleri ve mirasın paylaşılması.

Bu rehber, veraset ilamı alındıktan sonra mirasçı olarak atmanız gereken adımları sırayla açıklamaktadır.

Adım 1: Tereke (Miras Malvarlığı) Tespiti

Miras bırakanın (murisin) hangi malvarlığını geride bıraktığını öğrenmek ilk önceliğiniz olmalıdır. Bunun için:

• Tapu sorgulama: e-Devlet üzerinden veya Tapu Müdürlüğü'nden murisin adına kayıtlı taşınmazları sorgulayın.
• Araç sorgulama: Trafik Müdürlüğü veya e-Devlet üzerinden murisin adına kayıtlı araçları öğrenin.
• Banka hesapları: Murisin bildiğiniz bankalarına mirastan belirtilmiş bir irtibat kişisi olarak başvurun; bazı bankalar hesap varlığını teyit eder.
• SGK ve BAĞ-KUR: Murisin olası birikmiş prim iade alacağı olabilir; SGK'ya başvurun.
• Vergi borçları: Vergi Dairesi'nden murisin vergi borcu durumunu sorgulayın.

Adım 2: Miras Beyannamesi (Veraset ve İntikal Vergisi)

Veraset ve İntikal Vergisi:

• Mirasçının murise yakınlığına göre %1 ile %30 arasında değişen oranlarda hesaplanır.
• Eş ve çocuklar en düşük oran (%1-%10) olan tarife grubundadır.
• Belirli bir miras payı tutarına kadar istisna uygulanır (her yıl revize edilir).

Adım 3: Tapu Devri

Mirasçılar, murisin adına kayıtlı taşınmazı kendi adlarına tescil ettirmek zorundadır. Bunun için:

1. Tapu Müdürlüğü'ne randevu alın (ALO 181 veya tapuwebrandevu.tkgm.gov.tr).
2. Veraset ilamı, murisin ölüm belgesi, tüm mirasçıların TC kimlik belgelerini götürün.
3. Tapu harcını ödeyin (tapu değeri üzerinden %4 oranında).
4. Tüm mirasçılar birlikte başvuru yapmalıdır.

Mirasçılar arasında anlaşmazlık varsa:

• Diğer mirasçıların paylarını satın almak için noter önünde sözleşme yapılabilir.
• Anlaşma sağlanamazsa Sulh Hukuk Mahkemesi'nde taksim (paylaşım) davası açılabilir.

Adım 4: Banka Hesapları

Murisin banka hesaplarına mirasçılar ancak veraset ilamıyla başvurabilir. Süreç:

1. Veraset ilamı, murisin ölüm belgesi ve kendi kimliğinizle bankaya başvurun.
2. Banka mirasçı olduğunuzu teyit eder ve hesap bakiyesini paylaşımınıza açar.
3. Eğer birden fazla mirasçı varsa, hesapların nasıl bölüşüleceği konusunda mirasçılar arasında anlaşma sağlanmalı veya mahkeme kararı gereklidir.

Banka hesaplarında olası miras paylaşmazlığında vasiyet veya veraset ilamındaki oranlar esas alınır.

Adım 5: Araç Tescili

Murisin adına kayıtlı araç:

1. Yakın akraba mirasçılar ölüm tarihinden itibaren 3 ay boyunca aracı tescil ettirmeden kullanabilir (geçici muafiyet).
2. 3 ay içinde tescil değişikliği yapılmazsa trafik cezası uygulanabilir.
3. Mirasçı sayısı birden fazlaysa hangi mirasçı adına tescil yapılacağı konusunda anlaşma sağlanmalıdır.

Adım 6: Mirasın Paylaşılması

Miras paylaşımı üç şekilde gerçekleşebilir:

Anlaşmalı Paylaşım

Mirasçılar kendi aralarında anlaşırsa yazılı sözleşme yaparak her bir malın kime geçeceğini belirleyebilirler. Bu sözleşmenin geçerliliği için:

• Taşınmaz içeriyorsa noter onayı zorunludur.
• Taşınmaz yoksa yazılı anlaşma yeterlidir.

Vasiyete Göre Paylaşım

Vasiyetname varsa, vasiyetnamenin mahkemece açılması ve tescili yapıldıktan sonra belirtilen koşullara göre paylaşım yapılır.

Mahkeme Yoluyla Taksim

Anlaşma sağlanamazsa Sulh Hukuk Mahkemesi'nde taksim davası açılır. Mahkeme, miras payları oranında tüm mal varlığının nasıl bölüşüleceğine karar verir.

Önemli Süreler

Sonuç

Veraset ilamı almak süreci başlatır, bitirmez. Vergi beyannamesi, tapu devri, araç tescili ve banka işlemleri için yasal süreleri takip edin. Birden fazla mirasçı varsa ve anlaşmazlık yaşanıyorsa mediation veya mahkeme yoluna gitmeyi geciktirmeyin. Karmaşık veya yüksek değerli miraslar için bir avukata danışmak hak kaybını önler.

Banka Hesapları ve Sigortalar: Hangi Adımlar?

Miras bırakanın bankadaki paraları için veraset ilamı ve mirasçı kimliği genellikle yeterlidir. Bankalar bu belgelerle mirasçılık sıfatınızı teyit ederek hesap işlemlerine izin verir.

Banka hesap kapatma ve aktarma sürecinde tüm mirasçıların rızası gereklidir; birden fazla mirasçı varsa paylaşım konusunda aralarında anlaşma sağlanmalı ya da mahkeme kararı alınmalıdır. Bakiyeler anlaşmalı biçimde bölüştürülmez ve hesap kapatılmazsa banka blokajı devam edebilir.

Hayat sigortası meselesinde önemli bir ayrım vardır: poliçede lehdar (beneficiary) belirtilmişse, o kişi sigorta bedelini doğrudan alır ve bu para miras kapsamına girmez. Lehdar yoksa veya belirsizse sigorta bedeli mirasa dahil olur.

SGK veya BAĞ-KUR ölüm aylığı için ayrı bir başvuru gerekir; bu aylık veraset ilamıyla değil, SGK'ya bizzat başvurarak alınır. Ölüm aylığı doğrudan hak sahibinin kendi hakkıdır, miras değildir.

Tapu İşlemleri: Gayrimenkul Mirasının Devri

Tapu Sicil Müdürlüğü'ne başvuru için tüm mirasçıların katılımı ya da vekaletname zorunludur. Bir mirasçı müdürlüğe gidemiyorsa noterde vekaletname düzenleyerek bir başkasını yetkilendirebilir.

Gerekli belgeler: veraset ilamı, vergi dairesi yön belgesi (veraset vergisi ile ilgili), tapu harcı. Tapu harcı, taşınmazın değeri üzerinden %4 oranında hesaplanır.

Mirasçılar taşınmazı ortak mülkiyet olarak devralabilir ya da kendi aralarında paylaşım yapabilir. Anlaşmalı paylaşım noter onaylı sözleşmeyle yapılır. Mirasçılar anlaşamazsa izale-i şüyu (ortaklığın giderilmesi) davası sulh hukuk mahkemesinde açılabilir; bu davada mahkeme taşınmazın satışına veya aynen taksime karar verebilir.

Araç Devrinde Süreç

Araç devri noterden yapılır. Tüm mirasçılar arasında anlaşma sağlandıktan sonra hangi mirasçı adına tescil yapılacağı belirlenir ve araç noter satış sözleşmesiyle devredilir.

Araç devri yapılmadan önce Motorlu Taşıtlar Vergisi (MTV) ve trafik sigortasının güncel olup olmadığı kontrol edilmeli; gecikmiş vergiler ödenmeli ve sigorta devredilmeli ya da yeni poliçe yapılmalıdır.

Araç üzerinde ipotek, haciz veya rehin varsa devir işlemi önce bu yükümlülüğün kaldırılmasını gerektirir. Bunun için ilgili alacaklı kurumla iletişime geçilmeli ve icra takibi varsa takip konusunda bilgi alınmalıdır.